{"id":772,"date":"2021-04-14T10:37:55","date_gmt":"2021-04-14T10:37:55","guid":{"rendered":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/?page_id=772"},"modified":"2021-04-14T10:37:55","modified_gmt":"2021-04-14T10:37:55","slug":"opus-18","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/opus-18\/","title":{"rendered":"OPUS 18"},"content":{"rendered":"<h2>Sterowane laserowo femtosekundowe pr\u0105dy spinowe dla nier\u00f3wnowagowej ultraszybkiej fotoniki<\/h2>\n<div class=\"clearboth\">\n<p>Kierownik projektu : dr Ilya Razdolskiy<\/p>\n<\/div>\n<p class=\"row2\">NCN ID: <a href=\"https:\/\/projekty.ncn.gov.pl\/index.php?projekt_id=470009\">2019\/35\/B\/ST3\/00853<\/a><\/p>\n<p>Technologie informatyczne (IT) s\u0105 dzisiaj najwa\u017cniejszym czynnikiem decyduj\u0105cym o post\u0119pie w takich<br \/>\ndziedzinach, jak np.: automatyzacja, komunikacja, robotyka, obronno\u015b\u0107, medycyna. Post\u0119p w zakresie urz\u0105dze\u0144<br \/>\nzwi\u0105zanych z IT (komputery, pami\u0119ci operacyjne, pami\u0119ci masowe, uk\u0142ady logiczne\u2026.) uwarunkowany jest z<br \/>\njednej strony nowymi koncepcjami cz\u0119sto wykorzystuj\u0105cymi nowo odkryte zjawiska fizyczne, z drugiej<br \/>\nnatomiast post\u0119pem w zakresie technologii umo\u017cliwiaj\u0105cych wytworzenie nowych materia\u0142\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105<br \/>\nzagwarantowa\u0107 realizacj\u0119 tych koncepcji.<br \/>\nNasz projekt badawczy dotyczy szczeg\u00f3\u0142owego zbadania grupy materia\u0142\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 wa\u017cne dla<br \/>\nrealizacji nowej, intensywnie rozwijanej koncepcji magnetycznych pami\u0119ci masowych i uk\u0142ad\u00f3w logicznych<br \/>\nwykorzystuj\u0105cych skyrmiony. Skyrmiony to magnetyczne quasicz\u0105stki (topologiczne obiekty) wykazuj\u0105ce<br \/>\nwirow\u0105 struktur\u0119 spin\u00f3w. Ich istotnymi zaletami s\u0105:<br \/>\n\u2022 mo\u017cliwo\u015b\u0107 uzyskania skyrmion\u00f3w w strukturach cienkich warstw wytwarzanych metodami kompatybilnymi<br \/>\nz technologi\u0105 uk\u0142ad\u00f3w scalonych,<br \/>\n\u2022 ma\u0142e rozmiary (dla okre\u015blonych materia\u0142\u00f3w rz\u0119du nanometr\u00f3w) pozwalaj\u0105ce uzyska\u0107 du\u017ce g\u0119sto\u015bci zapisu<br \/>\ninformacji,<br \/>\n\u2022 mo\u017cliwo\u015b\u0107 generowania, przemieszczania i detekcji metodami elektrycznymi.<br \/>\nW\u0142a\u015bciwo\u015bci te stwarzaj\u0105 realn\u0105 szans\u0119 na skonstruowanie pami\u0119ci masowych w postaci w\u0105skich<br \/>\npask\u00f3w utworzonych z cienkich warstw magnetycznych, w kt\u00f3rych skyrmiony b\u0119d\u0105 przesuwane w wyniku<br \/>\nprzep\u0142ywu pr\u0105du. W takim sekwencyjnym zapisie informacji obecno\u015b\u0107 (brak) skyrmionu odpowiada\u0107 b\u0119dzie<br \/>\nlogicznemu zeru (jedynce). W ostatnich trzech latach ukaza\u0142o si\u0119 blisko 150 publikacji (ponad 30 w 2017 roku)<br \/>\ndotycz\u0105cych wyst\u0119powania skyrmion\u00f3w w ferromagnetycznych (FM) warstwach umieszczonych pomi\u0119dzy<br \/>\nwarstwami metalu (M) lub izolatora (I). W pracach tych wykazano, \u017ce wa\u017cn\u0105 cech\u0105 tych uk\u0142ad\u00f3w warstwowych<br \/>\njest oddzia\u0142ywanie nazywane w fachowej literaturze oddzia\u0142ywaniem Dzyaloshinskii-Moriya (DM), kt\u00f3re<br \/>\nfaworyzuje niekolinearn\u0105 konfiguracj\u0119 spin\u00f3w zlokalizowanych na s\u0105siaduj\u0105cych ze sob\u0105 atomach warstwy FM.<br \/>\nDzi\u0119ki temu u\u0142atwione jest tworzenie wirowych struktur magnetycznych.<br \/>\nOddzia\u0142ywanie DM w uk\u0142adach warstwowych ma charakter powierzchniowy. Oznacza to, \u017ce w<br \/>\nstrukturach z\u0142o\u017conych z ultracienkich warstw mo\u017ce odgrywa\u0107 istotn\u0105 rol\u0119. Badaj\u0105c indukowan\u0105 pr\u0105dem<br \/>\npropagacj\u0119 skyrmion\u00f3w stwierdzono, \u017ce ruch skyrmion\u00f3w zachodzi nie tylko w kierunku p\u0142yn\u0105cego pr\u0105du, ale<br \/>\nma r\u00f3wnie\u017c sk\u0142adowa prostopad\u0142\u0105. W efekcie skyrmion porusz si\u0119 po zakrzywionej trajektorii (podobnie jak<br \/>\npodkr\u0119cona pi\u0142ka). Z punktu widzenia zastosowa\u0144 jest to efekt niekorzystny. W minionym roku ukaza\u0142o si\u0119 kilka<br \/>\nteoretycznych prac wskazuj\u0105cych na to, \u017ce efekt ten mo\u017cna zniwelowa\u0107 zast\u0119puj\u0105c pojedyncz\u0105 warstw\u0119 FM,<br \/>\nwykazuj\u0105ca oddzia\u0142ywanie DM, uk\u0142adem dw\u00f3ch takich warstw. Istotne jest przy tym to, by wykazywa\u0142y one<br \/>\ntzw. antyferromagnetyczne oddzia\u0142ywanie. Oznacza to, \u017ce bez pola magnetycznego kierunki namagnesowania w<br \/>\ns\u0105siaduj\u0105cych ze sob\u0105 warstwach FM s\u0105 zorientowane wzgl\u0119dem siebie antyr\u00f3wnolegle.<br \/>\nWe wspomnianych publikacjach autorzy zwracaj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na to, \u017ce w uk\u0142adach ultracienkich<br \/>\nwarstw z\u0142o\u017conych z ferro- i nieferromagnetycznych sub warstw struktura magnetyczna uwarunkowana jest<br \/>\ntakimi czynnikami jak: anizotropia magnetyczna warstw FM, oddzia\u0142ywanie pomi\u0119dzy warstwami FM,<br \/>\noddzia\u0142ywanie DM. Niestety dotychczas brak systematycznych bada\u0144 struktur warstwowych, w kt\u00f3rych, opr\u00f3cz<br \/>\nanizotropii magnetycznej, badany by\u0142by wp\u0142yw zar\u00f3wno oddzia\u0142ywania wymiany jak i oddzia\u0142ywania DM na<br \/>\nproces przemagnesowania i struktur\u0119 magnetyczn\u0105. Celem przedk\u0142adanego projektu jest wype\u0142nienie tej luki.<br \/>\nRealizacja tego zadania jest trudna zar\u00f3wno od strony technologicznej, jak i pomiarowej. Struktury<br \/>\nwielowarstwowe nale\u017cy wytwarza\u0107 w warunkach ultrawysokiej pr\u00f3\u017cni, a grubo\u015bci warstw musz\u0105 by\u0107<br \/>\nkontrolowane z precyzj\u0105 por\u00f3wnywaln\u0105 z rozmiarami atom\u00f3w. Badania w\u0142a\u015bciwo\u015bci magnetycznych musz\u0105 by\u0107<br \/>\nrealizowane z wykorzystaniem metod gwarantuj\u0105cych niezwyk\u0142\u0105 czu\u0142o\u015b\u0107 oraz rozdzielczo\u015b\u0107. Doskonale nadaj\u0105<br \/>\nsi\u0119 do tego metody magntooptyczne wykorzystuj\u0105ce zmian\u0119 polaryzacji \u015bwiat\u0142a w wyniku oddzia\u0142ywania \u015bwiat\u0142a<br \/>\nz materia\u0142em magnetycznym. Projekt b\u0119dzie realizowany na Uniwersytecie w Bia\u0142ymstoku w Zak\u0142adzie Fizyki<br \/>\nMagnetyk\u00f3w, kt\u00f3ry dysponuje najlepszym w Polsce wyposa\u017ceniem do magnetycznych pomiar\u00f3w nanostruktur<br \/>\nwarstwowych.<br \/>\nPomiary uzupe\u0142niaj\u0105ce przeprowadzone b\u0119d\u0105 w Leibniz Institute for Solid State and Materials Research<br \/>\nDrezno, kt\u00f3ry jest \u015bwiatowym liderem w dziedzinie bada\u0144 magnetycznych z wykorzystaniem metod<br \/>\nmagnetooptycznych. Struktury warstwowe przeznaczone do bada\u0144 wytwarzane b\u0119d\u0105 w Instytucie Fizyki<br \/>\nMolekularnej PAN. Wieloletnie do\u015bwiadczenie tych trzech zespo\u0142\u00f3w oraz doskona\u0142e wyposa\u017cenie s\u0105 gwarantem<br \/>\nrealizacji projektu.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/projekty.ncn.gov.pl\/index.php?projekt_id=470009\">Informacja o projekcie na stronach NCN<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sterowane laserowo femtosekundowe pr\u0105dy spinowe dla nier\u00f3wnowagowej ultraszybkiej fotoniki Kierownik projektu : dr Ilya Razdolskiy NCN ID: 2019\/35\/B\/ST3\/00853 Technologie informatyczne (IT) s\u0105 dzisiaj najwa\u017cniejszym czynnikiem decyduj\u0105cym o post\u0119pie w takich dziedzinach, jak np.: automatyzacja, komunikacja, robotyka, obronno\u015b\u0107, medycyna. Post\u0119p w zakresie urz\u0105dze\u0144 zwi\u0105zanych z IT (komputery, pami\u0119ci operacyjne, pami\u0119ci masowe, uk\u0142ady logiczne\u2026.) uwarunkowany jest z &hellip; <a href=\"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/opus-18\/\" class=\"more-link\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">OPUS 18<\/span> <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-772","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/772","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=772"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/772\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":773,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/772\/revisions\/773"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=772"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=772"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/physics.uwb.edu.pl\/wf\/magnet\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=772"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}